گرافیک محیطی ، تبلیغ مفهومی و تبلیغات فرهنگی

گرافیک محیطی ، تبلیغ مفهومی و تبلیغات فرهنگی

حیوان دوپا از زمانی نام انسان می گیرد که دارای فرهنگ می شود ؛ از سوی دیگر ، فرهنگ زمانی آغاز می گردد که انسان بوجود می آید.

آن چه را که می توانیم برای آن تقدم و تأخر قایل شویم ، تمدن است ، و انسان با فرهنگ قطعاً به تمدن دست می یابد ، و اکنون همین انسان متمدن است که در دام انواع و اقسام کشمکش های روحی و جسمی گرفتار گردیده و دایم دست و پا می زند ؛ همو برای رهایی و آزادی نیاز به پرواز دارد ، پروازی از درون خود به بیرون ؛ شاید برای این پرواز ، بالی بهتر از فرهنگ و بازگشت هویت خویش نیابد ؛ بنابراین باید با هویت خویش آشتی کند ، و با بهره گیری از آن در جهات مختلف فرهنگ زندگی ، خود و جامعه اش را باور کند. این همان نقطه ای است که تبلیغات فرهنگی می تواند در آن حوزه پا به عرصه ی وجود بگذارد و رسالت خویش را به انجام برساند.

تبلیغات فرهنگی

امروزه در سراسر دنیا ، واژه ی تبلیغات فرهنگی ، براساس تعریف فرهنگ و تبلیغ از دید آن جامعه خاص ، معانی ویژه ای پیدا کرده است. در کشور ما نیز این تبلیغ حول محورهای خاصی دور می زند که مربوط به باورها و دیدگاه ها و فرهنگ خاص جامعه ی ماست ، بدین گونه است که دوباره صحبت از نقش هنر در تبلیغات به میان خواهد آمد ؛ البته هنری که خادم جامعه باشد و اندیشه ها و آرمان های والای بشری را که سبب رشد انسان می شود. جاودان و ماندانی کند ، به گونه ای که همه ی اقشار جامعه را تحت تأثیر خود قرار دهد.

هنرهای تجسمی ، تجلی متعالی زبان بصری هستند و در نتیجه ابزارهای آموزشی اند که هیچ قیمتی بر آن ها متصور نیست.

وظیفه گرافیک محیطی

وظیفه ی « گرافیک محیطی » این است که پیام مفیدی را منتقل کند ، و از منظر چشم ، ذهن را جلب نماید ، و در نتیجه نظم لازم را برای دیدن آن سوی سطوح چیزهای قابل رویت به ذهن متبادر کند و در شناخت ارزش های لازم برای یک زندگی کامل و لذت بردن از آن ، هدایت و راهنمایی اش سازد.

اگر شرایط اجتماعی ، گرافیک محیطی را به عرصه ی پیام های موجه در وسیع ترین و عمیق ترین مفهوم اجتماعی آن ملزم سازند ، این هنر می تواند به طور مؤثر به آماده سازی راه برای هنری مؤثر و مثبت یاری رساند ؛ هنری که بتواند پیام خویش را به مردم برساند و از طرف آن ها درک شود.

اهداف گرافیک محیطی

از میان اهدافی که گرافیک محیطی مد نظر دارد ، هدف های کاربردی از بقیه مهم تر و در حقیقت در اولویت قرار دارد ، البته بعد از دست یابی به اهداف گوناگون کاربردی خود ، می یابد فرهنگ ساز نیز باشد ؛ اگر گرافیک محیطی با اصولی صحیح و متناسب انجام شده باشد ، تا حدود بسیار زیادی می تواند در گسترش فرهنگ جامعه نیز تأثیر گذار باشد. رشد گرافیک محیطی به چند عامل وابسته است ؛ از جمله ، رشد کیفی فکری مدیریت ها و وجود طراحانی با خلاقیت های بالا ، البته این رشد تنها به گرافیک بر نمی گردد ، بلکه به مجموعه ی عواملی منتهی می شود که ساختار های اخلاقی ، اجتماعی ، سیاسی و فرهنگی نیز در آن رشد یافته باشند.

مشخصه های سنتی و فرهنگی می تواند در برقراری ارتباط بهتر و سریع ، نقش مهمی داشته باشند ، زیرا افرادی که در یک جامعه زندگی می کنند ، دارای فرهنگ خاص آن اجتماع نیز هستند ؛ بنابراین بهتر است که ارسال پیام برای آنان به زبان و شیوه ای آشنا به سنت های خودشان ، و نه در قالب های فرهنگی و سنتی بیگانه ، طراحی شود که برای آن ها ملموس تر و گویاتر باشد.

رنگ ، نقش مهمی در یک طرح دارد ، و اولین وظیفه ی آن جلب توجه مخاطب است ، در مرحله ی بعدی ، رنگ نقش مکمل عناصر تصویری دیگری نیز برای موفقیت در ارسال پیام ایفا می نماید. حروف نوشتاری نیز در برقراری ارتباط سریعتر ، نقش مهمی دارند و در واقع آن ها تکمیل کننده یا تأکید کننده ی تصویر هستند.

در گرافیک محیطی ، ابزارها و عوامل مختلفی برای ارائه ی اطلاعات وجود دارد که از هر کدام از آن ها برای بیان نوع خاصی از ایجاد رابطه می توان استفاده کرد ؛ مثلاً تبلیغ روی بدنه ی بالون ها ، و نیز وسایل نقلیه ی عمومی ، مربوط به گروه ایجاد ارتباط توسط سوژه های متحرک می باشند.

مشخصات بیلبوردها

بیل بوردها باید در مکان هایی مورد استفاده قرار گیرند که فضای اطراف آن ها وسیع باشد ؛ مانند بزرگراه ها که غالباً مخاطب با سرعت بیشتری از مقابل آن ها عبور می کند ، بنابراین ساختار آن ها باید به گونه ای باشد که ارتباط لازم را بتواند به سرعت برقرار کند. نسبت میزان ارتفاع نصب بیلبورد با طول و عرض آن نیز از نکته های حائز اهمیت است. و باید به طور دقیق محاسبه شود ، همچنین کارایی بیلبورد در شب ، بحثی است که باید همراه با عوامل دیگر مربوط به آن ها ، با دقت بررسی و طراحی شود و با استفاده از سیستم های نوری مناسب ، پیام دلخواه در شب نیز به مخاطبان احتمالی القا شود.

با آن چه در خصوص آشنایی گرافیک محیطی و اهمیت و نقش آن در تبلیغات گفته شد ، لازم باشد در این فرصت به اختصار درباره ی اهمیت حضور گرافیک محیطی در روابط عمومی ها بیان گردد.

گرافیک محیطی و هنر

 گرافیک محیطی نیز بخشی از هنر است ؛ یعنی آن جا که مسئله ی ارسال پیام و دادن اطلاعات لازم به مخاطب در محیط کاری پیش می آید ، گرافیک محیطی قدم به عرصه می گذارد ، و نقش خود را ایفا می کند ؛ برای مثال ، یک سازمان یا وزارتخانه را در نظر می گیریم که روزانه تعداد زیادی از افراد جامعه آن هم با فرهنگ ها و نگرش های متفاوت اجتماعی ، به دلیل نیازی که دارند به آن جا مراجعه می کنند. در ابتدای ورود به مدخل ساختمان مزبور ، گرافیک محیطی باید به نوعی طراحی شده باشد که فرد برای رسیدن به قسمتی که لازم است به آن جا مراجعه کند ، دچار مشکل و سرگردانی نشود ، و با دیدن تابلوهای مخصوص راهنما ، به راحتی به محل مورد نظر برسد. نوع تابلو ، رنگ ، اندازه و نوع خط های نوشتاری ، علامت ها و نمادها و همچنین محل نصب آن ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است ؛ همچنین ، علامت های داخل محوطه ها و راهروها و اتاق ها نیز باید همین ویژگی ها را داشته باشند.

اهمیت گرافیک محیطی

اولین اهمیتی که باید برای گرافیک محیطی قایل شویم ، همان برقراری ارتباط برای راهنمایی و اطلاع رسانی به مخاطب است ، و در دومین نقش ، وظیفه ی زیبا سازی محیط را بر عهده می گیرند ؛ زیرا انسان به طور ناخودآگاه خواهان زیبایی و توازن و تعادل و آراستگی است و از زشتی و ناهنجاری دوری می جوید.

حضور در محیطی که همه ی اجزا و عنصر آن به طور صحیح در جای خود قرار گرفته باشند ، و رنگ ها در هماهنگی و تضاد ، هر کدام به وظیفه ی خود به درستی عمل کنند ، برای هر انسانی ، لذت بخش است ، و روح خسته از کشاکش و مسایل روزمره ی زندگی او را به آرامش دعوت می کند.