انواع تیم های کاری

انواع تیم های کاری

انواع تیم های کاری

انواع تیم های کاری با مقاصد گوناگون ایجاد و از این رو با چالشهاى متفاوتى رو به رو مى شوند. مدیران با شناخت تفاوتهاى میان تیمها مى توانند به طور اثربخش ترى با این چالشها برخورد کنند. یک روش سودمند براى دسته بندى ، استفاده از نوع شناسى تیمهاى کارى است که ” اریک ساندسترم ” و همکارانش ارائه کرده اند. 

چهار نوع کلى انواع تیمهاى کارى بدین ترتیب فهرست شده اند :

١) مشورتى ،

٢) تولید ،

٣) پروژه و

۴) عمل ( اقدام ) .

هر یک از این نامها ، یک هدف اساسى را نشان مى دهد . براى مثال تیمهاى مشورتى توصیه هایى براى تصمیمهاى مدیریتى ارائه مى دهند و به ندرت تصمیم نهایى را مى گیرند ؛ در حالى که تیمهاى تولید و عمل تصمیمهاى مدیریتى را به اجرا در مى آورند.

هنگامى که تیم از تجربیات و توان حل مسئله کلى افراد استفاده مى کند گفته مى شود تخصص فنى کم است. ولى هنگامى که از اعضاى تیم خواسته شود که مهارتهاى فنى کسب شده از طریق تحصیلات عالى یا آموزشهاى فشرده را به کار گیرند گفته مى شود تخصص فنى زیاد است. درجه ى هماهنگى با سایر واحدهاى کارى با استقلال نسبى تیم ( هماهنگى کم ) یا وابستگى ( هماهنگى زیاد ) معین مى شود. چرخه ى کارى عبارت از میزان زمان مورد نیاز براى انجام مأموریت تیم است. 

تیمهاى مشاورتى

همان طور که از اسامى تیمهاى مشورتى استنباط مى شود این گونه از انواع تیم های کاری براى گسترش پایه اطلاعاتى تصمیمهاى مدیریتى است. بهترین نمونه ، حلقه هاى کیفیت است زیرا پیشنهادهاى بهبود کیفیت داوطلبانه از سوى کارکنان تولیدى و خدماتى را تسهیل مى کنند.

تیمهاى مشورتى به درجه ى کمترى از تخصص فنى نیاز دارند. میزان هماهنگى آنها با سایر واحدها نیز کم است ؛ زیرا این تیمها بیشتر مستقل عمل مى کنند. کمیته هاى ویژه نظیر کمیته ى گردهمایى سالانه نسبت به کمیته هاى دایم مانند کمیته ى رسیدگى به شکایتها چرخه ى کارى کوتاه ترى دارند.

تیمهاى تولیدى

این نوع تیم مسئول انجام عملیات روزانه است. حداقل نیاز به آموزش براى انجام کارهاى تکرارى حاکى از پایین بودن تخصص فنى مورد نیاز در تیم تولیدى است. ولى تیم تولیدى نوعاً به هماهنگى زیاد نیاز دارد ؛ چون کار از یک تیم به تیم دیگر جریان مى یابد. براى مثال تیم خدمه قطار باید اطلاعات تازه درباره ى نیازهاى تعمیراتى قطار را به تیم نگهدارى خط آهن بدهند.

تیمهاى پروژه

پروژه ها راه حلهاى خلاق مى طلبند و اغلب بستر به کارگیرى دانش تخصصى اند. براى مثال اعضاى تیم پروژه طراحى هواپیما باید تخصص فنى زیادى داشته باشند و در عین حال به میزان زیادى با سایر واحد ها هماهنگ باشند ؛ در حالى که یک تیم پژوهشى دارویى کمتر با سایر واحدهاى کارى تعامل دارد و نسبتاً خود اتکاست و بنابراین به هماهنگى اندکى نیاز دارد.

تیمهاى عمل

بهترین نمونه این نوع تیم در تیمهاى ورزشى یافت مى شود که در آنها تخصص زیاد با هماهنگى زیاد تلفیق شده است. در یک تیم ورزشى نظیر بیسبال هم دفاع عالى و هم حمله اثربخش ضرورت دارد و گذشته از آن هماهنگى میان سرمربى ، چوگان بازان ، مربیان چوگان و محل زدن دونده با توپ باید دقیق باشد. به همین ترتیب هماهنگى میان خدمه هواپیما ، تیم جراحى در بیمارستان ، هیئت کوهنوردى ، تیم مذاکره کننده قرارداد حقوق و دستمزد نیروى کار ، و تیم ضربت نیروى انتظامى باید زیاد باشد. چالش منحصر به فرد تیمهاى عمل ، به نمایش گذاشتن اوج عملکرد مورد تقاضاست.

این نوع شناسى چهارگانه از انواع تیم هاى کارى پویا و متحول است ، چرا که برخى از تیمها از یک نوع به نوع دیگر تکامل مى یابند. براى مثال تیمى که کار خود را به صورت پروژه آغاز مى کند ممکن است به تیم عمل تبدیل مى شود. در برخى از شرکتها ، مانند شرکت غذایى ” جنرال فودز ” ، تیمها ترکیبى از انواع گوناگون را نشان مى دهند ، این شرکت یک سرى از دسرهاى آماده را به بازار ارائه مى دهد.

در آغاز ، تیم نه نفره اى با آزادى عمل ، همچون کار آفرینان ، کسب و کار خود را آغاز کرد. این تیم حتى مى بایست بر ساخت کارخانه با توجه به فناورى مورد نیاز براى ساخت این محصول نظارت مى کرد. این تیم خاص ، ترکیبى از تیمهاى مشاوره اى ، پروژه و عمل بود. به طور خلاصه ، تیم شرکت غذایى جنرال فودز همه ى کارها به جز ساخت محصول نهایى را خودش انجام داد. مهم تر آنکه این تلاش تیمى موفق الگویى براى تیمهاى تولیدى کارخانه قرار گرفت.

برخى سه نوع تیم را در محیط کار به شرح ذیل از هم متمایز ساخته اند : 

  1. تیم مشورتى ،
  2. تیم عمل یا ساخت و
  3. تیم گرداننده ( اداره کننده )

تیم مشورتى 

این گونه از انواع تیم های کاری براى مطالعه ى دقیق مسائل و توصیه راه حل براى آنها تشکیل مى شوند و نوعاً موعد زمانى خاصى دارند. پس از انجام کار هر کس به واحد خود بر مى گردد و تیم منحل مى گردد. این نوع تیم ، گروه ” موقت ” نیز نامیده مى شود نظیر گروه ضربت ، کمیته ى ویژه و پروژه.

تیم عمل یا ساخت . گروه دایمى وظیفه اى است که کار مستمر انجام مى دهد مانند بازاریابى یا ساخت. اعضاى تیمهاى ساخت یا عمل باید روابط کارى بلند مدت همراه با سیستمهاى عملیاتى خوب داشته و از پشتیبانى خارجى براى کسب اثربخشى طى یک دوره ى پایدار برخوردار باشند.

انواع تیم های کاری : تیم گرداننده 

تیم گرداننده یا اداره کننده مرکب از رهبران عالى سازمان یا مدیران ارشد هر واحد سازمانى است که ” گروه مدیریت عالى ” نیز نامیده مى شود. بررسى و تصمیم گیرى درباره ى مسائل مهم و کمک به دیگران آنان را ارضا مى کند. مسائل اصلى براى این گونه تیمها شامل شناسایى مقصد ، اهداف کلى سازمان و همچنین ارزشهاى سازمانى مى گردد. امروزه ، استفاده از این گونه تیمها که به طور رسمى در ساختار هاى مدیریت عالى سازمانها طراحى شده اند به طور روز افزون دیده مى شود. این رهیافت ، از حمایت مشاوران و صاحب نظران مدیریت و همچنین مدیران عالى مجرب برخوردار است.